Go problemleri çöz

Go problemlerini çözmek “Go kaslarını” güçlendirir. Bazılarınız bunun önlerine çıkacağını biliyordu, değil mi? Ama bu yazıyı dünyanın her yerinde okuyan pek çok okuyucunun yüzünü ekşittiğini görür gibi oluyorum.
Pek çok zaman deneyimlerle ispatlandığı üzere düzenli olarak Go problemi çözmek oyunculara Goda ilerleme imkânı sunar. Yine de Go oyununu seven pek çok oyuncu Go problemi çözmekten hoşlanmadıklarına karar vermişlerdir.
Bence bunun nedeni ‘yoğun bir çalışmayı’ çağrıştırmasından ama eğer doğru bir şekilde yaklaşırsan oldukça eğlenceli bir hal alacaktır. Pek çoklarının çıkmaz olarak gördüğü bu konu üzerine biraz konuşalım. Anlaştık mı?

Go problemlerini eğlenceli, farklı bir uğraş olarak ele alın

Go oyunundan, kare bulmacadan Sudoku ve benzeri bulmacalardan oldukça zevk alan oyuncular tanırım. Yine de “Go problemi” çözme düşüncesi yüzlerini ekşitmelerine neden olur. Neden?
Bunun mantıklı bir açıklaması yoktur. Bu sadece hissiyat ve bakış açısı ile ilgilidir. İnsanlar Sudoku’yu eğlenceli bir oyalanma aracı olarak görürler. Kendi başına zevkli bir uğraş. Bununla birlikte Go problemleri Go oynamanın üvey kardeşi gibi algılanır (her ne kadar kendi başına Sudoku’dan çok daha eğlenceli olsa da)
Öyleyse neden Go problemlerini Go oynadığın veya çalıştığın vakitten bağımsız bir uğraş olarak değerlendirmiyorsun ki? Bakış açını bir an için bu yönde değiştir. Goyu seviyorsan seni zorlayan şeyleri de seviyorsundur öyle değil mi?
‘Go problemleri’, Go ile aynı kuralları paylaşan mini bulmacalardır. Go oynayamadığın zamanlarda eğlence olsun diye bu bulmacaları çözebilirsin. Örneğin, trende veya otobüste veya geceleyin uykudan önce.

Kendin dene

Söylediğimin doğru olup olmadığını ortaya çıkartmanın tek yolu bunu kendinde denemen olacaktır. Her gün 10-15 dakika kadar sürse de birkaç problem çöz. Çok zor olmalarına da gerek yok.
Bunu bu şekilde en az bir ay, tabi tercihen 2 ay kadar dene ve senin için bu yöntemin iyi sonuç verip vermediğini gör. Bu sürenin sonunda daha fazla maç kazanmıyorsan ve “Go bulmacaları” çözmekten daha fazla keyif almıyor olursan çok şaşırırım.

Hangi türdeki problemleri çözmeliyim?

Güzel soru! Bu noktada çoğu kişi yanlış yapıyor gibi. Kendini zorlamalısın ama aynı zamanda kazanabileceğin bir oyun olmalı. Eğer çok zorlaştırırsan o zaman tabi ki de eğlenceli olmayacaktır.
En uygun problemler biraz düşünerek çözebileceklerin. Çözeceğin çoğu problem bu sınıflandırmada olmalıdır. Eğer çözmek için 1-2 dakikadan daha fazla zaman harcıyorsan şimdilik bu sorular senin için biraz zor demektir.
Bu, şimdi ya da sonra kendi seviyenden daha kolay veya zor soruları hiç denemeyeceksin anlamına gelmiyor. Etrafta Go polisleri yok, ne istersen onu yapabilirsin. Bazen uzun bir günün sonrasında yorgunsundur ve daha kolay sorularla gül gibi geçinip gitmeyi tercih edebilirsin. Bazen de kendini biraz zorlamak istersin ve bu da iyi bir şeydir.
Pratik bir kural olarak, henüz 5 kyu değilseniz tesuji problemleri çözün. (Ç.N; tesuci diye okunur: Belli bir alandaki en başarılı, verimli hamle; beceri dolu taktik hamlesi; belli bir bölgedeki taşların en verimli kullanılmasını sağlayan hamle) . 5 kyu düzeyine geldikten sonra ağırlığı ölüm kalım problemlerine verecek şekilde hem ölüm kalım problemlerini hem de tesuci problemlerini çözmeye başlayın.

Ölüm kalım meselesi

Ölüm kalım problemleri, problemin bakış açısı doğrultusunda bir grubu yaşatmanızı (iki gözle) veya öldürmenizi gerektiren bulmacalardır. Kaçış veya yakalama ve köşede öldürme gibi tehditleri barındırır.
Bu soruları çözümlemek zamanla senin daha ilerideki hamleleri öngörmeni sağlayacaktır. İki göz yapan veya bozan hamleleri daha kolay görür hale gelirsin. Bazen insanlar bunu ‘Go kaslarının’ gelişimi olarak adlandırmakta ki bu güzel bir benzetme. Öngörü konusunda gelişimin seni daha iyi bir go oyuncusu haline sokacaktır ve go problemi çözmenin faydaları bununla da kalmaz.

Grupların güçlü ve zayıf noktalarını algılayabilir hale gelmek

Bilinçli olarak problem çözerken farkında olmadan belli oyun dizilimlerini öğrenip sezgilerini güçlendirirsin. Belli bir süre istikrarlı olarak problem çözdükten sonra oyunlarında belirli bir taş grubunun ne zaman bir saldırı karşısında savunmasız olduğunu anlamaya başlarsın. Zamanla bir grubu tehdit etmenin farklı yollarını da görmeye başlayacaksın
Bu bilgiyi algılayabilir hale geldikten sonra bütün tahtadaki stratejine yönelik kullanabilirsin. Bu noktada Go daha da zevkli hale gelmeye başlar bu yüzden ölüm kalım, tesuji problemlerinde yol almak orta oyun da güçlenmenin temel taşıdır.

Tesuji problemleri

Tesuji özünde Gonun taktik yönüdür. Goyu zihinsel bir savaş sanatı olarak görürsek, tesujiler, göze göz, dişe diş mücadelenin en güçlü hamleleridir.
Tesuji problemlerinde belirli bir stratejik hedefi başarmanız gerekir. Örneğin bir taş grubunu ele geçirmeyi veya kaçmayı, taşları kesmeyi veya bağlamayı, bir gruba saldırmayı veya savunmayı veya kuşatma yarışını kazanmayı gerektirir.
Esasen, tesuji ve ölüm kalım arasındaki ayrım tamamen kişiseldir. Çünkü çoğu ölüm kalım problemi tesuji kullanarak çözülür. Bu konuda çok da kaygılanmamıza gerek yok…
Tesuji problemi çözmenin amacı hamlelerin gücünü ve etkililiğini arttırmaktır. Düzenli olarak problem çözmek, seni, güçlü hamleyi bir bakışta görme yönünde eğitir. Birkaç saniyede hatta belki daha az sürede çözmeye çalıştığın tesujiler sezgilerinin kuvvetlenmesini sağlayabilir. Daha zor tesuji problemleri bulup yeni ve güçlü hamleleri öğrenmeye devam edebilirsin.

Çözümlere bakayım mı?

Elebette. Younggil’in dediği gibi “eğer bakmazsan problemi çözüp çözemediğini nasıl bilebilirsin?”
Soruyu çözmek için uğraş. Olası hamleleri görmeye çalış ve hamlelerin doğruluğunu çürütebiliyorsan çürüt. Problemi çözdüğüne eminsen cevaba bak. Bunun 3 nedeni var.

1. Problemi doğru çözdüğünü bilirsin ve bu çözümlemeyi kendi içinde eğlenceli bir oyuna dönüştürür.
2. Eğer bir hata yaptıysan veya gözünden kaçan bir şey olduysa bunu görür ve bundan sonuç çıkarırsın. Hamle dizisindeki daha güçlü hamleleri öğrenirsin ki bu da güzel bir şeydir.
3. Genelde çözümler çok güçlü bir Go oyuncusuna aittir. Problemi çözmüş olsan da bunu en etkili ve hüner dolu şekilde yapamamış olabilirsin. Go problemlerinin çözümleri yeni teknikler ve güçlü hamleler öğrenmek için altın madeni gibidirler.

Cevaplara bakmaman konusunda ısrar eden diğer bir okulun varlığını biliyoruz. Hatta sadece cevabı olmayan soruları çözmen gerektiğini söylerler. Bu öneri bazı oyuncular için iyi olabilir ama muhtemelen zaten oldukça ileri bir seviyededirler. Ama hem ben hem de Younggil problemlerin cevaplarına bakmanı öneriyoruz ve bu cevaplardan bir şeyler öğrenmek için kendine bir fırsat vermeni de.
Ağ sayfamıza ilk defa gelenler için Younggil’in buradaki diğer yazar olduğunu söylemeliyim. Kendisi 8 dan pro Go oyuncusudur. Eğer ki sonuca bakmak onun için doğru ise bizim için de doğru olmalı, öyle değil mi?
Sonuç olarak biz burada doğru yöntemi bulmaya çalışıyoruz, hatırladın mı?

Kaliteli Go problerini nereden bulabilirim?

Kişisel görüşüme göre Go problemi çözmek için en uygun yer kitaplar. Bunun nedeni:

- Kitaplardaki Go problemlerinin kaliteli pek çok çözümü vardır.
- Kendi adıma kitaplardan daha rahat öğreniyorum çünkü daha uzun süre dikkatli bir şekilde inceleyebiliyorum.
- Gözlerimi ekrana bakarak yormadığım için daha iyi hissediyorum.
- Kitaplar ‘tıkla ve ne olduğunu gör’ aceleciliğini ortadan kaldırırlar.

Gerçi bu kesinlikle kişisel bir zevk. Hem Go kitaplarını hem de dijital problem seçkilerini denemen yönünde tavsiyede bulunmak isterim. Özellikle akıllı telefonlardaki dijital Go probleri her yere taşınabilir olma özelliğine sahiptir.

Aynı zamanda telefonun maliyetini düştüğünde oldukça ucuzlar.
Gerçi Go problemlerinin ötesinde de Go kitaplarından bahsedebiliriz…

Go Kitapları Oku

Go kitapları okumanın en önemli nedeni, seni pek çok yeni düşünce ile tanıştırıyor olmalarıdır. Hepsine katılmak zorunda değilsindir ama en azından bu yeni fikirler üstüne düşünüp onları oyunlarında deneyebilirsin. Yeni fikirler keşfetmek sana çok şey öğretir. Hem zaten Goyu kefiyli kılan bu yeni keşiflerdir, öyle değil mi?
İngilizce olarak oyunun temel yönlerini kapsayan kitaplar mevcuttur. Bu şu anlama geliyor; oyunun hangi yönünü çalışmak istersen iste, muhtemelen o konuda bir kitap bulabileceksin.
Go kitapları okumak sana pek çok yeni ilham verecektir.
Pek çok oyuncu için, Go kitapları okumak, uzmanların (pro) oyunlarını incelemekten daha iyi bir zaman yönetimi oluşturur. Kitaplarda belirli bir kavram veya tekniği vurgulayan örnek durumlar veya uzman oyunlarından örnekler vardır. İyi kitaplar tek bir konuyu tüm ayrıntısı ile anlattığı için bağlantıları görmenizi ve öğrenmenizi kolaylaştırır.
Eğer uzmanların oyunlarını incelemek istiyorsanız yorumlandırılmış uzman (pro) oyunları üzerine pek çok kitap mevcuttur. John Power’ın yazdığı Shusaku’nun Oyunları bu alanda yazılan kitapların en iyisidir.

Bundan sonra?

Goda ilerlemek için daha başka şeyler de var ama bu dört şeyi sürekli olarak yapmak senin için yeterince faydalı olacaktır. Bu makale şu an yeterince uzun olduğundan şimdilik Goda ilerlemek için gerekli olan dört unsuru tekrar edip diğer başlıkları bir dahaki sefere bırakalım.

Özet: Goda ilerlemek için 4 altın kural

1. Go Oyna

İşleyen demir ışıldar ve Go bu anlamda bir istisna değildir. Go oynamak eğlencelidir ve düzenli olarak oynamak oyunun tüm yönlerini çalışmanı sağlayacaktır. Aynı zamanda yeni düşünceleri de deneyebilmen için bir fırsat olacaktır.

2. Oyunları tekrar incele

Özellikle kendininkileri. Tekrardan gözden geçirirken yanlışlarından öğrenmek ve oyun hakkında düşünmek için istediğin kadar çok zamanın olacak. Bu çok önemlidir.

3. Go problemleri çöz

Go problemleri çözmek senin öngörü yapma yeteneğini ve sezgilerini geliştirir (Go kaslarını güçlendirir). Oyunun her aşamasında bunun sana faydası vardır.

4. Go kitapları oku

Go kitapları sana yeni fikirler verir ve oyunu nasıl etkili bir şekilde oynayabileceğini öğretir. Oyununun belirli alanlarını usta bir oyuncunun bilgeliği ile süslemene izin verir.

Oyunda ilerleme için senin önerilerin nedir?

Bu makalede yer veremediğimiz daha pek çok öneri var ve eminim ki sende, benim aklıma gelmemiş muhteşem bazı fikirler vardır. Goda ilerlemek isteyen oyunculara sen ne tavsiye edersin? Sen nasıl Goda ilerliyorsun?

Ne düşündüğünü duymak beni çok mutlu edecektir. Aşağıya hiç çekinmeden yorumlarını yazabilirsin.

Çeviren : Güçlü Yılmaz

Kaynak: How to get better at Go